“QUTADG‘U BILIG”DA HARB ISHIGA OID BA’ZI MULOHAZALAR
Abstract
Ushbu matnda XI asr turkiy davlatchiligi va harbiy san’atining muhim siyosiy-huquqiy yodgorligi — Yusuf Xos Hojibning “Qutadg‘u bilig” asari harbiy-tahliliy jihatdan ko‘rib chiqilgan. Maqolada Qoraxoniylar davri harbiy tizimi, sarkarda (su-boshi) shaxsiga qo‘yiladigan ma’naviy-intellektual talablar hamda “alplik” va “bilig” tushunchalarining o‘zaro uyg‘unligi tahlil qilinadi. Shuningdek, asarda keltirilgan razvedka, pistirma (pusug‘) va tungi bosqin kabi taktik usullar, qurol-aslaha (tolum) tushunchasining mazmun-mohiyati hamda turkiy harbiy strategiyaning o‘ziga xos xususiyatlari ilmiy asoslab berilgan.
References
1. Erkan Göksu. Türk Savaş Sanatı. – İstanbul: Kronik Kitap, 2018.
2. Erkan Göksu. Ok ve Yayın Türk Devlet Geleneği ve Hakimiyet Anlayışındaki Yeri // Turkish Studies. – 2010. – Volume 5/2.
3. Erkan Göksu. İslam Tarihinde Mancınıklar ve Mancınık Teknolojisi Üzerine Bir Değerlendirme // Antakiyat. – 2019. – 2(2).
4. Erkan Göksu. Kutadgu Bilig‘e Göre Türk Savaş Sanatı. – İstanbul: Kronik Kitap, 2018.
5. Yusuf Xos Hojib. Qutadg‘u bilig (Saodatga yo‘llovchi bilig). – Toshkent: Fan, 1971.
6. Bedri Sarıca. Kutadgu Bilig‘de Komutan ve Ordunun Nitelikleri // A.Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi. – Erzurum, 2008. – Sayı 37.
7. Pritsak O. Karachanidische Streitfragen 1–4 // Oriens. – 1950. – Vol. 3, No. 2. – S. 209–228.
8. Qo‘ldoshev S. O‘zbek davlatchiligi tarixi: “Devonu lug‘otit turk” davlat boshqaruvi bo‘yicha muhim manba: Tarix fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) diss. avtoref. – Toshkent, 2025.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Guzal Maxmudova

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
Litsenziya shartlari
Bu ish Creative Commons Attribution-NoCommercial 4.0 xalqaro litsenziyasi ostida litsenziyalangan. Ushbu litsenziya nusxasini koʻrish uchun http://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/ saytiga tashrif buyuring yoki Creative Commons, PO Box 1866, Mountain View, CA 94042, AQShga xat yuboring.
Ushbu litsenziyaga muvofiq, siz:
Ulashish — materialni istalgan vosita yoki formatda nusxalash va qayta tarqatish
Moslashtiring - remiks qiling, o'zgartiring va materialga asoslang
Litsenziya shartlariga rioya qilgan holda litsenziar ushbu erkinliklarni bekor qila olmaydi. Quyidagi shartlar asosida:
Atribut - Siz tegishli kredit berishingiz, litsenziyaga havolani taqdim etishingiz va o'zgartirishlar kiritilganligini ko'rsatishingiz kerak. Siz buni har qanday oqilona yo'l bilan qilishingiz mumkin, lekin litsenziar sizni yoki sizning foydalanishingizni ma'qullashini taklif qiladigan tarzda emas.
Notijorat - Siz materialdan tijorat maqsadlarida foydalana olmaysiz.
Hech qanday qo'shimcha cheklovlar yo'q - Siz boshqalarga litsenziya ruxsat bergan har qanday harakatni qonuniy ravishda cheklaydigan qonuniy shartlar yoki texnologik choralarni qo'llay olmaysiz.